Đau nhức xương khớp – Nguyên nhân và cách điều trị

Đau nhức xương khớp - nguyên nhân và hướng điều trị

Đau nhức xương khớp là bệnh lý gây ra nhiều hạn chế trong vạn động ảnh hưởng không tốt đến sinh hoạt hằng ngày, nhiều người thường lầm tưởng rằng bệnh này chỉ xuất hiện ở người cao tuổi, điều này đúng nhưng chưa đủ. An Toàn Với Sức khỏe mong rằng bài viết dưới đây sẽ giúp bạn đọc có cái nhìn tổng quan về căn bệnh này.

Đau nhức xương khớp là gì?

Đau nhức xương khớp là cụm từ dùng để chỉ các nhóm bệnh gây ra cảm giác khó chịu, đau nhức ở bất kỳ vị trí xương hoặc khớp nào của cơ thể. Nguyên nhân là do do các đốt sống, sụn khớp bị tổn thương, thoái hóa,… khiến đầu xương tỳ lên nhau ma sát trực tiếp gây ra cảm giác đau buốt, khó chịu.

Cơn đau xuất hiện có thể do nhiều dấu hiệu bệnh lý xương khớp cần được nhận biết và điều trị sớm để tránh nhiều hậu quả đáng tiếc như tàn phế.

Bên cạnh đó, do xã hội có nhiều thay đổi, phần lớn trong chúng ta có xu hướng ngồi nhiều và ít vận động hơn,… điều này làm cho căn bệnh đau nhức xương khớp ngày càng phổ biến và trẻ hóa. Đây cũng là một tình trạng đáng báo động.

Đau nhức xương khớp ngày càng trẻ hóa
Đau nhức xương khớp ngày càng trẻ hóa

Nguyên nhân gây đau nhức xương khớp thường gặp

Thoát vị đĩa đệm

Khi bị thoát vị đĩa đệm, nhân nhầy trong bao xơ đĩa đệm sẽ tràn ra ngoài chèn ép các rễ thần kinh tạo ra cảm giác đau nhức, rối loạn cảm giác, tiểu tiện không tự chủ,…

Bất kỳ khu vực nào trên cột sống cũng có thể bị thoát vị đĩa đệm gây ra những cơn đau vùng cổ, vai gáy, thắt lưng hoặc tay chân.

thoát vị đĩa đệm
thoát vị đĩa đệm

Thoái hóa cột sống

Thoái hóa cột sống là tình trạng mài mòn sụn khớp xảy ra tại cột sống gây cảm giác đau nhức âm ỉ nơi cột sông, tê bì chân tay; cơ lưng, cổ vai gáy bị cứng đơ,… Thoái hóa cột sống gây ra những cơn đau đột ngột và kéo dài trong nhiêu giờ hoặc nhiều ngày, nếu không điều trị kịp thời hậu quả có thế nghiệm trọng khó lường.

Đau nhức xương khớp do thoái hóa cột sống
Đau nhức xương khớp do thoái hóa cột sống

Viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp là một bệnh mạn tính, nguyên nhân gây bệnh chủ yếu là do hệ thống miễn dịch của cơ thể bị rối loạn.

Khi hệ thống miễn dịch rối loạn, chúng tấn công các mô khỏe mạnh trong cơ thể gây ra tác động đến lớp niêm mạc khớp sau đó làm xói mòn xương và làm cho khớp biến dạng.

Bệnh thường tấn công nhiều khớp cùng lúc làm cho khớp bị đau, cứng, sưng viêm khiến cho mọi cử động của cơ thể đều trở nên khó khăn. Biến chứng có thể làm teo cơ, biến dạng khớp, nghiêm trọng hơn có thể gây tàn phế.

Loãng Xương

Loãng xương là tình trạng mật độ xương giảm dần theo thời gian làm xương xốp, giòn và dễ nứt hoặc gãy dù chỉ với những va chạm nhẹ.

Khi bị loãng xương, người bệnh rất nhạy cảm với những cơn đau nhức (từ trong xương) tại các đầu xương hoặc đau mỏi dọc theo xương.

Loãng xương
Loãng xương

Lao xương khớp

Lao xương là tình trạng nhiễm khuẩn tại hệ thống xương của cơ thể do trực khuẩn lao Mycobacterium tuberculosis gây ra. Bệnh có thể gây ra các cơn đau xương tại chỗ; sưng, cứng ở vị trí lao xương nhưng không viêm, không nóng đỏ; áp xe lạnh. Tuy nhiên ở giai đoạn đầu các triệu chứng của bệnh xuất hiện không rõ ràng hoặc không có triệu chứng có thể khiến cho người bệnh chủ quan dễ dấn đến biến chứng nguy hiểm.

Gout

Nguyên nhân của bệnh gout là do dư lượng acid uric trong máu lắng đọng tại các cơ quan trong cơ thể dưới dạng tinh thể urat, nếu lượng urat tích tụ ở màng hoạt dịch sẽ gây ra viêm khớp, sưng và đau dữ dội. Các khớp thường bị gout là: khớp bàn ngón chân cái, khớp bàn ngón chân khác, khớp gối, khớp cổ chân,…

Đau nhức xương khớp do bệnh gout
Đau nhức xương khớp do bệnh gout

Viêm khớp nhiễm khuẩn

Viêm khớp nhiễm khuẩn là tình trạng nhiễm trùng ở bao hoạt dịch hoặc các mô xung quanh ổ khớp thường do vi khuẩn, thường tiến triển trong vài giờ hoặc vài ngày. Tác nhân gây bệnh thâm nhập vào khớp được là do những chấn thương xuyên thấu qua khớp hoặc đi theo dòng máu từ vết rách trên bộ phận cơ thể khác.

Viêm khớp do nhiễm khuẩn hiếm khi xuất hiện cùng lúc ở nhiều khớp. Các khớp dễ nhiễm khuẩn: khớp gối, khớp hông, khớp cổ tay, khuỷu tay, khớp vai và khớp mắt cá chân.

Thiếu Vitamin D

Vitamin D thúc đẩy quá trình hấp thu canxi và phospho ở đường tiêu hóa giúp xương chắc khỏe. Khi cơ thể thiếu vitamin D, một số tình trạng có thể xảy ra như các khớp mỏi hoặc nhức, cơn đau kéo dài và tái phát ở xương kèm tình trạng mệt mỏi.

Phụ nữ mãn kinh

Phụ nữ tuổi mãn kinh có nguy cơ mắc viêm khớp cao, biểu hiện thường là mỏi khớp, nhức khớp. Tuy nhiên có thể hạn chế nguy cơ đau nhức xương khớp trong trường hợp này bằng cách tập thể thao thường xuyên, dinh dưỡng hợp lý, không để cơ thể béo phì,…

Các yếu tố nguy cơ

  • Chấn thương: các chấn thương xương khớp phổ biến như: sái khớp, gãy hoặc nứt xương, các tổn thương dây chằng cũng là nguyên nhân gây ra các cơn đau mỏi khớp và hạn chế vận động.
  • Béo phì: dư thừa cân nặng khiến các khớp chịu áp lực tải trọng lớn hơn, chịu ảnh hưởng lớn nhất bào gồm: khớp háng, khớp gối gây ra hiện tượng sưng, đau khó chịu.
  • Ít vận động: lười vận động trong thời gian dài làm giảm khối lượng cơ dẫn đến yếu cơ, sụn khớp kém trơn láng tăng nguy cơ viêm khớp.
  • Tuổi tác: các khớp xương sẽ lão hóa dần khi cơ thể về già, việc lão hóa này cũng là nguyên nhân gây ra các cơn đau.
Các chấn thương cũng là nguyên nhân gây đau nhức xương khớp
Các chấn thương cũng là nguyên nhân gây đau nhức xương khớp

Chẩn đoán đau nhức xương khớp

Các phương pháp chẩn đoán đau nhức xương khớp giúp xác định nguyên nhân và loại viêm khớp bệnh nhân đang gặp:

  • Chụp X-quang: giúp đánh giá tình trạng bào mòn sụn khớp cũng như sự hình thành của gai xương. Mặc dù thủ thuật này không thể tìm kiếm triệu chứng bệnh viêm khớp sớm nhưng giúp ích trong việc đánh giá phác đồ điều trị phù hợp với cơ thể, đồng thời theo dõi mức độ phát triển của bệnh.
  • Chụp CT và MRI: đánh giá chi tiết tình trạng xương, khớp và các mô mềm xung quanh như gân và dây chằng.
  • Xét nghiệm máu: tìm kiếm sự hiện diện của một số kháng thể như anti-CCP, yếu tố dạng thấp (RF), kháng thể kháng nhân (ANA)… Từ đó, các chuyên gia có thể đưa ra kết luận loại viêm khớp người bệnh mắc phải.

Các phương pháp diều trị đau nhức xương khớp

Tùy vào nguyên nhân gây ra đau nhức xương khớp cùng với tình trạng bệnh nặng nhẹ khác nhau mà các bác sĩ sẽ có phương pháp điều trị phù hợp

Y học hiện đại

Dùng thuốc

  • Với đau khớp từ trung bình đến nặng kèm theo sưng, thuốc chống viêm không steroid (NSAID) không kê đơn hoặc kê đơn như aspirin, ibuprofen (Advil, Motrin) hoặc naproxen sodium (Aleve) có thể giúp giảm đau. Những cơn đau nhẹ hơn mà không bị sưng tấy, thì acetaminophen (Tylenol) có thể có hiệu quả. Đối với những cơn đau nghiêm trọng (NSAID và Cox-2 không đủ hiệu quả) bác sĩ có thể kê đơn thuốc opioid mạnh hơn.
  • Các thuốc kể trên có thể được chỉ định giúp giảm đau, kháng viêm nhưng chỉ có tác dụng giảm đau tạm thời, không trị tận gốc nên cơn đau sẽ trở lại khi thuốc hết hiệu lực
  • Khi dùng thuốc lưu ý không nên lạm dụng sẽ gây ảnh hưởng xấu đến gan, thận và đường tiêu hóa. Cần dùng thuốc theo đúng chỉ định của bác sĩ.

Phẫu thuật

  • Phương pháp phẫu thuật nội soi thường được sử dụng trong chấn thương chỉnh hình để điều trị các bệnh lý ở khớp vai, khớp gối, khớp háng, khớp cổ tay, cổ chân, khớp khuỷu.
  • Do có thể phát sinh nhiều rủi ro, phẫu thuật chỉ được khuyến khích áp dụng khi tình trạng bệnh không phù hợp với các phương pháp điều trị khác.

Y học cổ truyền

Các bài thuốc cổ truyền và dược liệu tự nhiên

  • Bài thuốc Quyên Tý Thang ứng dụng chữa trị các bệnh đau nhức xương khớp, đau dây thần kinh, viêm quanh khớp vai (dùng cho các chứng đau từ lưng ra hai tay), đau vai gáy do sang thương huyết ứ (thoát vị đĩa đệm cổ), xuất xứ từ sách Dương Thị Gia Tàng Phương (1178) quyển 4
  • Bài thuốc chữa đau lưng mỏi gối: Dây Đau Xương 12g, Cẩu Tích 20g, Tý Giải 20g, Đỗ Trọng 16g, Cốt Toái Bổ 16g, Thỏ Ty Tử 12g, Rễ Cỏ Xước 12g, Củ Mài 12g. Các vị để chung, sắc hoặc ngâm rượu uống.

Ngoài ra một số loại thực phẩm chức năng được điều chế sẵn theo phương pháp đông y cũng giúp làm giảm đau nhức xương khớp hiệu quả, an toàn với sức khỏe như: Hồng Đan Khớp, Jointlab

Châm cứu – bấm huyệt

  • Viêm khớp mãn tính: bấm các huyệt Thiên Trụ, Kiên Tỉnh, Kiên Liêu, Khúc Trì, Dương Trì, Can Du, Tì Du, Thận Du, Nhiễm Khưu, Ủy Trung, Cự Khuyết, Thước Trạch, Quan Nguyên, Đại Lăng.
  • Các huyệt thường được châm cứu điều trị thoát vị đĩa đệm: Thận Du, Đại Trường Du, Nhóm huyệt Giáp Tích, Hoàn Khiêu, Ủy Trung, Dương Lăng Tuyền.

Ngoài ra đối với các bệnh triệu chứng sai trật khớp, hoặc bong gân Đông Y còn có phương pháp nắn chỉnh gân cốt theo giải phẫu học cực kỳ hiệu quả.

Đau nhức xương khớp nên ăn gì, kiêng gì?

Thực phẩm nên dùng

Đối với người đau nhức xương khớp nên bổ sung các nhóm thực phẩm sau:

  • Thực phẩm giàu omega 3:  cá hồi, cá thu, hàu, trứng cá, đậu nành, hạt hạnh nhân, óc chó… Omega 3 là acid béo mang nhiều lợi ích trong việc kháng viêm, giảm đau nhức xương khớp.
  • Thực phẩm giàu chất xơ: rau xanh, tinh bột nguyên cám như yến mạch, bột mì đen, các hạt óc chó, ngũ cốc… Chất xơ giúp hạn chế tình trạng oxi hóa của cơ thể, ngăn ngừa loãng xương.
  • Các loại thực phẩm giàu vitamin C (bưởi, cam, quýt) hoặc vitamin K (quả dâu tây, việt quất).
Nhóm thực phẩm giàu Omega 3 tốt cho xương khớp
Nhóm thực phẩm giàu Omega 3 tốt cho xương khớp

Thực phẩm nên kiêng

  • Thực phẩm đóng hộp và đã qua chế biến có hàm lượng đường, muối và chất bảo quản cao.
  • Các loại thịt đỏ như thịt lợn, thịt bò, thịt dê, thịt chó…
  • Các món ăn nhiều dầu mỡ, chiên rán.

Phòng ngừa đau nhức xương khớp

  • Giữ cân nặng hợp lý, tránh để cơ thể bị béo phì.
  • Kiểm soát lượng đường trong máu.
  • Tập thể dục thường xuyên để hỗ trợ khớp tốt hơn và giúp ngăn chặn hoặc làm chậm quá trình phân hủy sụn.
  • Bổ sung omega-3 giúp hạn chế tình nguy cơ viêm nhiễm các khớp.
Tập thể dục tránh béo phì và hạn ché nguy cơ đau nhức xương khớp
Tập thể dục tránh béo phì và hạn ché nguy cơ đau nhức xương khớp

Bài viết mang mục đích tham khảo, không dùng thay thế chẩn đoán và phác đồ điều trị của bác sĩ. Hy vọng bạn đọc có cái nhìn cụ thể hơn về căn bệnh Đau nhức xương khớp sau bài viết này.

Avatar of An toàn với sức khỏe

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

DMCA.com Protection Status
Messenger
Gọi ngay
Chat ngay
Chat Zalo